ยุทธศาสตร์สู่ AEC ตอนที่ 6 นโยบายกำหนดแนวปฏิบัติ

0
121

บทความก่อนหน้านี้ ผมบอกว่าหัวใจดวงที่หนึ่งในการเขียนยุทธศาสตร์ของ AEC คือ ต้องมีการวิเคราะห์สถานการณ์ในอนาคตข้างหน้าอย่างละเอียดรอบคอบว่าจะเกิดอะไรขึ้น และหัวใจดวงที่สองก็คือการทำ SWOT ของประเทศ ซึ่งผมได้เน้นว่า การวิเคราะห์จุดแข็งและจุดอ่อนให้มองจากภายในออกไปภายนอก ส่วนการวิเคราะห์โอกาสและการคุกคามให้มองจากภายนอกเข้ามาภายใน ที่สำคัญ เราต้องพัฒนา “ความได้เปรียบโดยเปรียบเทียบ” ที่เราหาได้จากการทำ SWOT ให้กลายเป็น “ความได้เปรียบโดยเปรียบเทียบอย่างยั่งยืน”  ให้ได้

ทีนี้เรามาถึงหัวใจดวงที่สาม ที่หลายๆยุทธศาสตร์ที่เขียนกันยังไม่มีเลยทำให้ยุทธศาสตร์ที่เขียนกันมานั้น นำไปปฏิบัติไม่ได้ เคยเห็นใช่มั้ยครับ วิชั่น มิสชั่น ยุทธศาสตร์ กลยุทธ์ อ่านเพลินเชียว แต่อ่านจบแล้วไม่รู้จะทำอะไรต่อ ทั้งในระดับองค์กรต่างๆ และในระดับชาติ

ในการเขียนยุทธศาสตร์สมัยใหม่จึงต้องมี หัวใจดวงที่สาม คือ  “นโยบายกำหนดแนวปฏิบัติ หรือ Guiding Policies” ซึ่งก็คือนโยบายที่เขียนไว้ให้แนวทางปฏิบัติอย่างครอบคลุม เมื่ออ่านแล้วย่อมรู้แนวว่าต้องทำอะไร เมื่อไหร่และอย่างไร ที่สำคัญ การปฏิบัติทั้งหลายนั้นจะต้องเป็นไปในทิศทางที่จะส่งเสริมกันและกัน

ยุทธศาสตร์สู่ AEC ตอนที่ 6 นโยบายกำหนดแนวปฏิบัติ
https://www.twenty20.com/photos/1f611da2-f63c-4eee-8874-f6299237b56c/?utm_t20_channel=bl

แม้ว่า นโยบายกำหนดแนวปฏิบัติจะมิได้ระบุชัดเจนถึงขนาดเป็น “แผนปฏิบัติการ หรือ actions plan” ก็ตาม แต่ก็จะระบุถึงแนวทางว่าอะไรทำได้ทำไม่ได้ อะไรควรทำก่อนทำหลังเพื่อให้ผลดีที่เกิดขึ้นจากแต่ละการปฏิบัติการนั้นส่งผลดีต่อกันอย่างสูงสุด ที่สำคัญทั้งผู้บริหารนโยบายและผู้ปฏิบัติจะไม่เกิดความสงสัย คลุมเครือ ว่าอะไรคือสิ่งที่ควรปฏิบัติหรือไม่ควร

ท่านผู้อ่านหลายท่าน อ่านแล้วอาจเข้าใจว่า “นโยบายกำหนดแนวปฏิบัติ” ที่ผมเขียนถึงข้างต้น มันฟังดูคล้ายๆ “ยุทธศาสตร์” ที่ท่านเคยเขียนหรืออ่าน

จริงครับ “ยุทธศาสตร์” ที่เราๆท่านๆ เคยเขียน เคยอ่านกันสมัยก่อนก็จะเขียนประมาณนี้ครับ “อะไรควรทำบ้าง” แต่มันจะกว้างๆ จนไม่รู้ว่าอะไรทำได้หรือทำไม่ได้ และไม่รู้ที่ไปที่มาว่า “อะไรควรทำบ้าง” นี้มันมาได้อย่างไรและทำไมเราต้องทำ หรือก็คือไม่ได้ทำ “การวิเคราะห์สถานการณ์” และ “ SWOT” อย่างที่ผมได้เขียนถึงมาก่อน

ยุทธศาสตร์ที่ดีนั้น ไม่ได้แค่ระบุว่า “อะไร” ที่ต้องทำบ้าง แต่ต้องมีเหตุผลประกอบว่า “ทำไม” ต้องทำอย่างนั้น และต้องรู้กรอบว่าต้องทำ “อย่างไร”

สิ่งสำคัญอย่างยิ่งยวดของการเขียนยุทธศาสตร์ก็คือเขียนเพื่อสร้างให้องค์กรของเราหรือประเทศของเราเกิด “ความได้เปรียบโดยเปรียบเทียบอย่างยั่งยืน” นั่นเอง ดังนั้น “นโยบายกำหนดแนวปฏิบัติ” จึงต้องระบุแนวทางการจัดการปัญหาอุปสรรคที่เราวิเคราะห์แล้วใน หัวใจดวงที่หนึ่ง ซึ่งถ้าไม่จัดการปัญหาและอุปสรรคดังกล่าวแล้ว เราก็จะไม่มีความได้เปรียบโดยเปรียบเทียบอย่างยั่งยืน

“นโยบายกำหนดแนวปฏิบัติ” ที่ดี จะช่วยสร้าง “ความได้เปรียบโดยเปรียบเทียบอย่างยั่งยืน” ได้จากเหตุผลหลายข้อด้วยกัน อาทิ หนึ่ง จากการที่เราสามารถคาดการณ์ ถึง “การปฏิบัติและการตอบสนอง Actions and Reactions” ของคู่แข่งได้ เพราะเมื่อเรามี การปฏิบัติการอะไรออกไป แน่นอนที่สุดว่าคู่แข่งก็ต้องตอบสนองหรือตอบโต้

สอง จากการลดลงความซับซ้อน สับสน ในสถานการณ์ ว่าใครต้องทำอะไร เมื่อไร อย่างไร  สาม จากการที่เราสามารถใช้จุดความได้เปรียบโดยเปรียบเทียบที่มี ที่ได้เราได้มาจากการทำ SWOT มาใช้ให้เกิดประโยชน์ และ สี่ จากการที่เรานโยบายและแผนปฏิบัติการที่สอดคล้อง ต่อเนื่อง ส่งผลดีต่อกันและกัน

ท่านผู้อ่านพอเห็นภาพนะครับว่า ถ้าเราไม่มี หัวใจดวงที่สามคือไม่มี “นโยบายกำหนดแนวปฏิบัติ”  เราก็จะไม่มี แนวนปฏิบัติที่ดี ที่เชื่อมโยง ส่งผลดีต่อกันและกัน ซึ่งจะส่งผลให้ การจัดสรรงบประมาณ กำลังคนและทรัพยากรก็จะไม่ต่อเนื่อง สูญเปล่า (เหมือนที่ประเทศไทยกำลังเป็นอยู่หรือเปล่าครับ? เศร้าครั้งที่ 1)

“ยุทธศาสตร์” เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติ เกี่ยวกับการลงมือทำ ต้องชัดเจน แต่อุปสรรคสำคัญที่ขัดขวางไม่ไห้เกิด การปฏิบัติ  ก็คือความหวังลมลมแล้งๆว่า การตัดสินใจที่ยากลำบากบางเรื่องหรือ การกระทำที่ยากๆบางเรื่องนั้นถ้าเราทิ้งเอาไว้มันก็จะหายไปเองหรือเราจะได้ไม่ต้องตัดสินใจหรือทำ (เหมือนที่ประเทศไทยกำลังเป็นอยู่หรือเปล่าครับ? เศร้าครั้งที่ 2)

ผู้บริหารยุทธศาสตร์ที่ดี ต้องตัดสินใจให้ได้ว่า อะไรต้องทำก่อนหน้าหลัง เมื่อตัดสินใจตรงนี้ได้นั่นแหล่ะครับ การฏิบัติถึงจะเกิดขึ้น และเมื่อได้ผลดีหรือผลเสียจากการลงมือปฏิบัติไปแล้ว เราก็ต้องนำผลอันนั้นมาปรับปรุงยุทธศาสตร์ของเราให้ดียิ่งๆขึ้นไปอีก (อันนี้ไม่ต้องเศร้าครับ เพราะเรายังไม่เคยลงมืออะไรกันเลย)

เชื่อผมนะครับว่า ไม่มีเครื่องมือใดๆจะช่วยเพิ่มประสิทธิภาพยุทธศาสตร์ได้ดีเท่ากับการลงมือปฏิบัติครับ

บันดาลใจ
June04
June01
June02
June03
june05
previous arrow
next arrow